Η απειλή του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να εξαπολύσει έναν πρωτοφανή οικονομικό πόλεμο εναντίον του Ιράν και να οδηγήσει την Τεχεράνη σε ακόμη μεγαλύτερη διεθνή απομόνωση δεν αφορά μόνο την ίδια την Ισλαμική Δημοκρατία.
Μέση Ανατολή: Αυτοί είναι οι 9 εμπορικοί εταίροι του Ιράν που θα πληγούν ανεπανόρθωτα αν ο Τραμπ κάνει πράξη τις απειλές του για πρωτοφανή οικονομικό πόλεμο και απομόνωση της χώρας
Στο στόχαστρο της Ουάσινγκτον θα μπορούσαν να βρεθούν και χώρες που εξακολουθούν να διατηρούν εμπορικούς και οικονομικούς δεσμούς με το Ιράν, καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος έχει προειδοποιήσει για συνέπειες σε οποιοδήποτε κράτος συνεχίζει να στηρίζει την Τεχεράνη.
Όπως αναφέρει το Reuters, η προειδοποίηση του Τραμπ δημιουργεί ένα νέο πεδίο αντιπαράθεσης, με τους εμπορικούς εταίρους του Ιράν να καλούνται πλέον να σταθμίσουν τα οικονομικά οφέλη των σχέσεών τους με την Τεχεράνη απέναντι στον κίνδυνο αμερικανικών κυρώσεων.
Ποιοι είναι, όμως, οι σημαντικότεροι εμπορικοί εταίροι του Ιράν και πόσο εκτεθειμένοι είναι στην οργή των ΗΠΑ;
Κίνα
Στην κορυφή της λίστας βρίσκεται η Κίνα, ο μεγαλύτερος αγοραστής ιρανικού πετρελαίου. Εάν ο Τραμπ μετατρέψει την απειλή του σε πράξη, το Πεκίνο θα μπορούσε να δεχθεί νέες και ακόμη ισχυρότερες πιέσεις από την Ουάσινγκτον για τις αγορές του από την Τεχεράνη.
Την τελευταία δεκαετία, η Κίνα έχει οικοδομήσει ένα ιδιαίτερο δίκτυο ανεξάρτητων διυλιστηρίων, τα οποία επεξεργάζονται σε μεγάλο βαθμό ιρανικό πετρέλαιο και έχουν περιορισμένη έκθεση στην αμερικανική αγορά. Πρόκειται για ένα σύστημα που έχει επιτρέψει στο Πεκίνο να συνεχίσει τις αγορές του, παρά το καθεστώς κυρώσεων που έχει επιβάλει η Ουάσινγκτον.
Το ιρανικό πετρέλαιο που φτάνει στην Κίνα εμφανίζεται εδώ και χρόνια ως πετρέλαιο προερχόμενο από τη Μαλαισία και, πιο πρόσφατα, από την Ινδονησία. Οι συναλλαγές πραγματοποιούνται μέσω ενός σύνθετου και δυσδιάκριτου δικτύου, με τις πληρωμές να διακανονίζονται σε κινεζικό νόμισμα και μια αλυσίδα διαμεσολαβητών να καθιστά δύσκολο τον εντοπισμό της πραγματικής προέλευσης του πετρελαίου, σύμφωνα με πηγές από τα διυλιστήρια και εμπόρους του κλάδου.
Η Ουάσινγκτον έχει ήδη δείξει ότι είναι διατεθειμένη να πιέσει το Πεκίνο. Τον Απρίλιο, το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών επέβαλε κυρώσεις σε κινεζικό ανεξάρτητο διυλιστήριο επειδή αγόραζε ιρανικό πετρέλαιο αξίας δισεκατομμυρίων δολαρίων, ενώ παράλληλα προειδοποίησε κινεζικές τράπεζες ότι θα μπορούσαν να βρεθούν αντιμέτωπες με δευτερογενείς κυρώσεις εάν διευκόλυναν το εμπόριο ιρανικού πετρελαίου.
«Οι κυρώσεις και οι πιέσεις δεν θα λύσουν το πρόβλημα. Η Κίνα καλεί όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη να λάβουν υπεύθυνα μέτρα και να επιλύσουν το ζήτημα μέσω πολιτικών και διπλωματικών οδών», δήλωσε ο εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών, Λιν Τζιαν.
Η εξάρτηση, πάντως, παραμένει εντυπωσιακή. Πάνω από το 80% του ιρανικού πετρελαίου που μεταφέρεται διά θαλάσσης καταλήγει στην Κίνα, όπου τα ανεξάρτητα διυλιστήρια εκμεταλλεύονται τις χαμηλότερες τιμές του πετρελαίου που υπόκειται σε αμερικανικές κυρώσεις. Σύμφωνα με την Kpler, η Κίνα αγόρασε κατά μέσο όρο 1,38 εκατ. βαρέλια ιρανικού πετρελαίου ημερησίως το 2025.
Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα αποτελούν εδώ και χρόνια έναν από τους σημαντικότερους οικονομικούς διαύλους του Ιράν προς τον έξω κόσμο. Ιδιαίτερα το Ντουμπάι έχει διαδραματίσει κομβικό ρόλο στις οικονομικές συναλλαγές με την Τεχεράνη, ενώ οι τράπεζες του εμιράτου διατηρούσαν επί μακρόν σημαντικές καταθέσεις που συνδέονται με το Ιράν. Μεγάλο μέρος αυτών έχει πλέον δεσμευτεί στο πλαίσιο των αμερικανικών κυρώσεων.
Πριν από τον πόλεμο, τα ΗΑΕ ήταν ένας από τους μεγαλύτερους εμπορικούς εταίρους του Ιράν, καλύπτοντας περίπου το 30% των εισαγωγών του. Η αξία των εισαγωγών αυτών έφτασε τα 21 δισ. δολάρια το 2024, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. Την ίδια χρονιά, τα ΗΑΕ αντιστοιχούσαν στο 13% των ιρανικών εξαγωγών.
Η σχέση, ωστόσο, δέχθηκε ισχυρό πλήγμα αυτή την εβδομάδα, καθώς τα ΗΑΕ ανέστειλαν μέχρι νεωτέρας όλες τις χρηματοπιστωτικές και οικονομικές συναλλαγές με το Ιράν, επικαλούμενα τη στρατιωτική κλιμάκωση από την πλευρά της Τεχεράνης και την απειλή πυραυλικής επίθεσης.
Τουρκία
Ιδιαίτερα σημαντικός παραμένει και ο οικονομικός δεσμός της Τουρκίας με το Ιράν. Οι δύο γειτονικές χώρες διατηρούν ένα σταθερό εμπορικό κανάλι, με την Τουρκία να εισάγει ιρανικό φυσικό αέριο και να διοχετεύει στην ιρανική αγορά βιομηχανικά προϊόντα.
Η Άγκυρα μέχρι σήμερα δεν έχει δείξει πρόθεση να περιορίσει ουσιαστικά αυτές τις εμπορικές σχέσεις. Το διμερές εμπόριο κινείται περίπου στα 5-6 δισ. δολάρια ετησίως, ενώ οι τουρκικές εξαγωγές προς το Ιράν ανέρχονται σε περίπου 3 δισ. δολάρια.
Για την Τουρκία, ωστόσο, η ενεργειακή διάσταση είναι εξίσου κρίσιμη. Η χώρα εισάγει σχεδόν το σύνολο του φυσικού αερίου που καταναλώνει και το Ιράν αποτελεί σημαντική πηγή εφοδιασμού, καλύπτοντας περίπου το 13% των συνολικών εισαγωγών φυσικού αερίου.
Μέση Ανατολή: Αυτοί είναι οι 9 εμπορικοί εταίροι του Ιράν που θα πληγούν ανεπανόρθωτα αν ο Τραμπ κάνει πράξη τις απειλές του για πρωτοφανή οικονομικό πόλεμο και απομόνωση της χώρας
Ιράκ
Πάνω από τα 10 δισ. δολάρια έφτασε το εμπόριο Ιράκ-Ιράν το 2025, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Βαγδάτης. Πρόκειται για μια σχέση που στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στις ιρανικές εξαγωγές τροφίμων, καταναλωτικών αγαθών και άλλων προϊόντων προς την ιρακινή αγορά.
Η εμπορική δραστηριότητα, ωστόσο, περιορίστηκε το 2026 μετά το ξέσπασμα του πολέμου στο Ιράν. Η επιδείνωση της περιφερειακής ασφάλειας, τα κατά διαστήματα προβλήματα στα βασικά συνοριακά περάσματα και η αύξηση του κόστους μεταφοράς έβαλαν πρόσθετα εμπόδια στις εμπορικές ροές μεταξύ των δύο χωρών.
Κομβικό ρόλο στη σχέση διαδραματίζει και η ενέργεια. Το Ιράκ καταβάλλει στο Ιράν περίπου 4-5 δισ. δολάρια ετησίως για την προμήθεια φυσικού αερίου, το οποίο χρησιμοποιείται για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας.
Ομάν
Οι σχέσεις του Ομάν με το Ιράν έχουν βαθιές ρίζες και ξεπερνούν κατά πολύ τα στενά όρια του εμπορίου. Το Μουσκάτ διατηρεί φιλικούς δεσμούς με την Τεχεράνη εδώ και δεκαετίες, ήδη από την περίοδο πριν από την Ισλαμική Επανάσταση του 1979.
Μάλιστα, το Ομάν έχει συχνά λειτουργήσει ως γέφυρα και διαμεσολαβητής ανάμεσα στο Ιράν και άλλες χώρες, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ, γεγονός που προσδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στη σχέση των δύο χωρών.
Οι εμπορικοί δεσμοί έχουν ενισχυθεί αισθητά τα τελευταία χρόνια. Το εμπόριο αγαθών ανήλθε σε 1,5 δισ. δολάρια το 2025, ενώ κατά τους πρώτους τέσσερις μήνες του 2026 έφτασε τα 345 εκατ. δολάρια.
Πακιστάν
Για το Πακιστάν, μια ευρύτερη αμερικανική εκστρατεία εναντίον χωρών που συνεχίζουν να εμπορεύονται με το Ιράν ή να του παρέχουν βοήθεια θα μπορούσε να εξελιχθεί σε σοβαρό οικονομικό πλήγμα, εκτιμούν αναλυτές.
Ισλαμαμπάντ και Τεχεράνη έχουν δεσμευτεί να αυξήσουν το διμερές εμπόριο στα 10 δισ. δολάρια, επιδιώκοντας να διευρύνουν έναν οικονομικό δεσμό που έχει βρεθεί επανειλημμένα υπό την πίεση των αμερικανικών κυρώσεων.
Μετά τις προηγούμενες κυρώσεις κατά του Ιράν, το επίσημο εμπόριο μεταξύ των δύο χωρών είχε ουσιαστικά παγώσει. Ωστόσο, οι ανεπίσημες εμπορικές ροές συνέχισαν να κινούνται, με τις εξαγωγές και τις εισαγωγές και από τις δύο πλευρές να υπολογίζονται συνολικά σε περίπου 4 δισ. δολάρια, σύμφωνα με ανεπίσημα στοιχεία.
Ινδία
Οι εμπορικές σχέσεις της Ινδίας με το Ιράν υπέστησαν δραματική συρρίκνωση το 2020, όταν η Ουάσινγκτον ενίσχυσε σημαντικά το καθεστώς κυρώσεων κατά της Τεχεράνης.
Το διμερές εμπόριο μειώθηκε τότε κατά περισσότερο από δύο τρίτα, στα περίπου 4,8 δισ. δολάρια κατά το οικονομικό έτος 2019-20, έναντι 17 δισ. δολαρίων την αμέσως προηγούμενη χρονιά.
Η πτωτική πορεία συνεχίστηκε τα επόμενα χρόνια. Κατά το οικονομικό έτος 2025/26, το διμερές εμπόριο διαμορφώθηκε μόλις στα 1,63 δισ. δολάρια, σύμφωνα με τα στοιχεία του ινδικού υπουργείου Εμπορίου.
Οι ινδικές εξαγωγές, αξίας περίπου 1,3 δισ. δολαρίων, αντιπροσωπεύουν το μεγαλύτερο κομμάτι αυτής της εμπορικής σχέσης. Στην ιρανική αγορά κατευθύνονται κυρίως δημητριακά, τσάι, καφές και μπαχαρικά.
Αρμενία
Για τη γειτονική Αρμενία, το Ιράν αποτελεί έναν σημαντικό εμπορικό και ενεργειακό εταίρο. Το 2025, το Ιράν αντιπροσώπευε εμπορικό κύκλο εργασιών ύψους 768 εκατ. δολαρίων, ποσό που αντιστοιχούσε στο 3,6% του συνολικού εμπορίου της Αρμενίας.
Η δυναμική αυτή ενισχύθηκε περαιτέρω το 2026. Το εμπόριο μεταξύ Αρμενίας και Ιράν ανήλθε σε 371,4 εκατ. δολάρια κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους, καταγράφοντας αύξηση 8,4% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η γεωγραφική διάσταση της σχέσης. Περίπου το 20% του εξωτερικού εμπορίου της Αρμενίας περνά μέσω του Ιράν, ενώ οι δύο χώρες έχουν συνάψει και συμφωνία ανταλλαγής «φυσικού αερίου έναντι ηλεκτρικής ενέργειας».
Αζερμπαϊτζάν
Παρά τις κατά καιρούς εντάσεις στις σχέσεις των δύο χωρών, το εμπόριο μεταξύ Αζερμπαϊτζάν και Ιράν εξακολουθεί να παρουσιάζει ανοδική πορεία.
Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, ο εμπορικός κύκλος εργασιών μεταξύ των δύο χωρών αυξήθηκε κατά 4,5% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025, φτάνοντας τα 312,6 εκατ. δολάρια.
Οι εισαγωγές του Αζερμπαϊτζάν από το Ιράν αυξήθηκαν κατά 1,5%, στα 297 εκατ. δολάρια, ενώ ακόμη μεγαλύτερη ήταν η άνοδος των αζερικών εξαγωγών προς την ιρανική αγορά. Συγκεκριμένα, αυξήθηκαν κατά 2,4 φορές και ανήλθαν σε 15,6 εκατ. δολάρια.
Έτσι, η απειλή του Τραμπ δεν αφορά αποκλειστικά τις σχέσεις Ουάσινγκτον-Τεχεράνης. Αγγίζει ένα ευρύτερο πλέγμα εμπορικών, ενεργειακών και οικονομικών δεσμών που εκτείνεται από την Ανατολική Ασία και τον Περσικό Κόλπο έως τον Καύκασο και τη Νότια Ασία. Για αρκετές από τις χώρες που εξακολουθούν να συναλλάσσονται με το Ιράν, το επόμενο βήμα της αμερικανικής κυβέρνησης θα μπορούσε να αποτελέσει ένα δύσκολο δίλημμα: να διατηρήσουν τους οικονομικούς δεσμούς με την Τεχεράνη ή να περιορίσουν την έκθεσή τους, προκειμένου να αποφύγουν την αμερικανική «δαγκάνα» των κυρώσεων.
Το άρθρο Μέση Ανατολή: Αυτοί είναι οι 9 εμπορικοί εταίροι του Ιράν που θα πληγούν ανεπανόρθωτα αν ο Τραμπ κάνει πράξη τις απειλές του για πρωτοφανή οικονομικό πόλεμο και απομόνωση της χώρας εμφανίστηκε πρώτα στο Ειδήσεις Τώρα – Europost.gr από το Συντακτική Ομάδα.
___________________________________
Το άρθρο αντλήθηκε και αναδημοσιεύθηκε αυτόματα στις: 21/08/2026 ώρα Παρασκευή 21 Παρασκευή 21 Αυγούστου 2026 – 3:00 μμΑύγουστος 2026 – 3:00 μμ από την ιστοσελίδα
Το Radio Oasis δεν υιοθετεί τις απόψεις των αρθρογράφων, ούτε σημαίνει ότι συμφωνεί με τα ρεπορτάζ που αναδημοσιεύει αυτόματα από άλλες ενημερωτικές ιστοσελίδες και δεν ευθύνεται για την εγκυρότητα, την αξιοπιστία και το περιεχόμενό τους. Συνεπώς, δε φέρει καμία ευθύνη εκ του νόμου.
